Doanh nghiệp công nghệ làm chủ AI, vươn tầm toàn cầu

Bước chuyển từ quy mô dịch vụ sang kiến tạo giá trị gia tăng

Sự bùng nổ của các công nghệ chiến lược, đặc biệt là trí tuệ nhân tạo, đang đặt ngành công nghệ thông tin Việt Nam trước một bước ngoặt lịch sử. Không còn dừng lại ở mô hình gia công hay cung cấp nhân lực giá rẻ thuần túy, cộng đồng doanh nghiệp số đang dịch chuyển mạnh mẽ sang việc làm chủ công nghệ lõi, sở hữu trí tuệ và tạo ra những sản phẩm mang lại giá trị gia tăng cao.

Tinh thần này trở thành kim chỉ nam trong định hướng phát triển nhiệm kỳ 2026 - 2031 của Hiệp hội Phần mềm và Dịch vụ Công nghệ thông tin Việt Nam, nhằm đáp ứng những đòi hỏi khắt khe của giai đoạn phát triển mới.

Đánh giá về thời cơ hiện tại, ông Nguyễn Văn Khoa, Chủ tịch VINASA nhiệm kỳ mới kiêm Tổng Giám đốc Tập đoàn FPT, nhận định bối cảnh đất nước đang mở ra những vận hội rất lớn. Tuy nhiên, thời cơ không tự động biến thành lợi thế cạnh tranh nếu doanh nghiệp thiếu sự chủ động. Cơ hội phát triển thực sự chỉ thuộc về những đơn vị nhìn thấy xu hướng sớm hơn, chuyển đổi mô hình nhanh hơn, sở hữu năng lực thực thi tốt hơn và biết liên kết hợp tác để thực hiện những sứ mệnh lớn vượt quá khả năng của từng doanh nghiệp riêng lẻ.

Với vị thế quy tụ lực lượng nòng cốt chiếm khoảng 70% nhân lực và đóng góp 70% tổng doanh thu toàn ngành phần mềm cùng dịch vụ công nghệ thông tin Việt Nam, các doanh nghiệp hội viên chính là lực lượng tiên phong trong cuộc chuyển dịch này. Phương châm hành động mới xác định lấy tri thức làm nền tảng, công nghệ và đổi mới sáng tạo làm động lực, thị trường làm thước đo, sự hợp tác làm phương thức và giá trị tạo ra làm kết quả cuối cùng.

Đây là sự thay đổi căn bản về tư duy, chuyển từ việc tập trung vào các hoạt động bề nổi sang đo lường bằng năng lực cốt lõi và hiệu quả kinh doanh thực chất, hướng tới mục tiêu đưa công nghiệp công nghệ số Việt Nam vươn tầm thế giới vào năm 2030.

Mở rộng tầm ảnh hưởng toàn cầu

Để hiện thực hóa tầm nhìn chiến lược, chiến lược phát triển tập trung vào sáu chuyển dịch lớn dựa trên ba trụ cột tạo giá trị và bốn tầng thực thi đồng bộ. Trọng tâm của quá trình này là coi trí tuệ nhân tạo như một năng lực xuyên suốt, lồng ghép vào mọi dịch vụ, nền tảng và giải pháp số. Doanh nghiệp cần chủ động nâng cao năng lực tư vấn, phát triển các nền tảng dùng chung và xây dựng mô hình kinh doanh gắn liền với kết quả thực tế của khách hàng, thay vì chỉ cung ứng nguồn lực đơn thuần.

Dưới góc độ quản lý nhà nước, Thứ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Bùi Hoàng Phương nhấn mạnh vai trò kiến tạo và dẫn dắt của các tổ chức đại diện ngành. Cơ quan quản lý kỳ vọng lực lượng doanh nghiệp và đội ngũ chuyên gia công nghệ sẽ phát huy tối đa năng lực tham mưu, trực tiếp tham gia giải quyết các bài toán lớn của quốc gia, các ngành kinh tế trọng điểm và cộng đồng doanh nghiệp. Việc tập trung nguồn lực vào công nghệ lõi không chỉ giúp gia tăng giá trị sản phẩm nội địa mà còn khẳng định vị thế tri thức của Việt Nam trên bản đồ công nghệ quốc tế.

Một điểm đột phá trong định hướng lần này là chuyển từ hỗ trợ riêng lẻ sang xây dựng hạ tầng năng lực dùng chung cho toàn ngành. Hệ sinh thái mới sẽ tập trung kết nối bốn tầng cốt lõi gồm hạ tầng dữ liệu và thông tin chiến lược, nền tảng dịch vụ điều phối, mạng lưới hội viên liên kết và nâng cao ảnh hưởng quốc tế.

Cách tiếp cận theo kiến trúc thống nhất này giúp triệt tiêu tình trạng phân tán nguồn lực, tránh lãng phí dữ liệu và tối ưu hóa sức mạnh tập thể. Khi hạ tầng dùng chung được hoàn thiện, doanh nghiệp Việt sẽ có bộ đệm vững chắc để xây dựng thương hiệu, mở rộng thị phần và hiện diện dài hạn tại các thị trường khó tính trên toàn cầu.

Hành trình vươn mình của công nghệ Việt không chỉ dừng lại ở các chỉ số tăng trưởng mà nằm ở vị thế mới trên bản đồ tri thức toàn cầu. Khi lấy trí tuệ nhân tạo làm lực đẩy và tinh thần hợp tác làm nền tảng, cộng đồng doanh nghiệp số Việt Nam hoàn toàn đủ tự tin rời bỏ vùng an toàn gia công để tự tay kiến tạo những giá trị công nghệ mang dấu ấn Việt Nam.