Tổng mức bán lẻ hàng hoá và doanh thu dịch vụ tiêu dùng tăng trưởng
Theo số liệu mới nhất của Tổng cục Thống kê, hiện nay hoạt động thương mại dịch vụ đã có dấu hiệu tăng trưởng trở lại, thị trường hàng hóa và đời sống của người dân dần ổn định, các điểm tham quan, du lịch trên địa bàn nhiều tỉnh, thành phố cũng quay lại hoạt động. Tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng tháng 9 ước tính đạt 441,4 nghìn tỷ đồng, tăng 2,7% so với tháng trước.
Trong quý III/2020, tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng ước tính đạt 1.305,8 nghìn tỷ đồng, tăng 14,4% so với quý trước, trong đó: Doanh thu bán lẻ hàng hóa đạt 1.022,9 nghìn tỷ đồng; doanh thu dịch vụ lưu trú, ăn uống đạt 136,5 nghìn tỷ đồng; doanh thu du lịch lữ hành đạt 4,6 nghìn tỷ đồng; doanh thu dịch vụ khác đạt 141,8 nghìn tỷ đồng. So với tháng 8, doanh thu các mảng này đều tăng trưởng, lần lượt ở mức 11,5%, 28,2%, 161,3% và 21,8%.
Sự tăng trưởng của quý III đã giúp ngành bán lẻ hàng hoá và dịch vụ tiêu dùng trở lại sau quý I và quý II sụt giảm. Tính chung cả 9 tháng năm 2020, tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng đạt 3.673,5 nghìn tỷ đồng, tăng 0,7% so với cùng kỳ năm trước.
Xét theo ngành hoạt động, doanh thu bán lẻ hàng hóa 9 tháng đạt 2.907,1 nghìn tỷ đồng, chiếm 79,1%, tăng 4,8% so với cùng kỳ năm trước. Trong đó, ngành hàng lương thực, thực phẩm tăng 8,8%; đồ dùng, dụng cụ, trang thiết bị gia đình tăng 5,8%; may mặc tăng 0,8%; phương tiện đi lại giảm 1,7%; vật phẩm văn hoá, giáo dục giảm 2,2%. Dẫn đầu cho sự phục hồi và tăng trưởng này là thị trường tại các thành phố lớn như: Hải Phòng tăng 11,3%; Hồ Chí Minh tăng 10%; Hà Nội tăng 9,6%.
Du lịch là ngành giảm mạnh nhất khi mất tới 56,3% so với cùng kỳ năm 2019, ước tính đạt 14,2 nghìn tỷ đồng, chiếm 0,4% tổng mức. Đây là điều dễ hiểu khi 2 đợt dịch Covid-19 đã khiến khách du lịch nước ngoài giảm sút rất mạnh, thậm chí du lịch nội địa cũng bị gián đoạn và ảnh hưởng nặng nề. Các địa phương vốn nổi tiếng với du lịch biển và danh lam tháng cảnh có mức sụt giảm lớn nhất, Khánh Hòa giảm 78,7%; Hồ Chí Minh giảm 73,7%; Quảng Nam giảm 70,6%; Bà Rịa – Vũng Tàu giảm 68,5%; Đà Nẵng giảm 68,1%.
Doanh thu dịch vụ lưu trú, ăn uống 9 tháng năm nay ước tính đạt 369,3 nghìn tỷ đồng, chiếm 10,1% tổng mức và giảm 15% so với cùng kỳ năm trước. Nguyên nhân chính do du lịch bị trì trệ, kéo theo sự suy giảm của dịch vụ lưu trú, ăn uống khi đây là hai ngành có mối liên hệ chặt chẽ. Minh chứng chính là việc các tỉnh, thành phố có mức giảm lớn nhất về dịch vụ du lịch cũng chính là các địa phương có mức giảm lớn nhất về dịch vụ lưu trú, ăn uống gồm Khánh Hoà, Quảng Nam, Bà Rịa-Vũng Tàu, Hồ Chí Minh và Đà Nẵng, mức giảm đều từ 35% trở lên.
Doanh thu dịch vụ khác 9 tháng ước tính đạt 383 nghìn tỷ đồng, chiếm 10,4% tổng mức và giảm 5,6% so với cùng kỳ năm 2019.
Chỉ số giá tiêu dùng được giữ ổn định
Tuy tổng mức bán lẻ và doanh thu dịch vụ tiêu dùng đã có dấu hiệu tăng trưởng trở lại tuy nhiên Chỉ số giá tiêu dùng CPI của tháng 9 lại được giữ ở mức ổn định. So với tháng 8, CPI tháng 9 tăng nhẹ 0,12%.
Cụ thể, có 6 trên 11 nhóm hàng hóa và dịch vụ chủ yếu có CPI tháng Chín tăng so với tháng trước, trong đó nhóm giáo dục tăng cao nhất với 2,08% (dịch vụ giáo dục tăng 2,29%) làm CPI chung tăng 0,12% do trong tháng có 44 tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương thực hiện lộ trình tăng học phí cho năm học mới 2020-2021 và giá các mặt hàng sách vở, đồ dùng học tập tăng. Nhóm nhà ở và vật liệu xây dựng tăng 0,62%, chủ yếu do giá điện sinh hoạt tăng 3,23% (làm CPI chung tăng 0,11%) và giá gas tăng 0,52%. Nhóm may mặc, mũ nón và giày dép tăng 0,1% do nhu cầu sắm sửa quần áo và giày dép cho năm học mới; nhóm đồ uống và thuốc lá tăng 0,05%; nhóm thuốc và dịch vụ y tế tăng 0,01%; hàng hóa và dịch vụ khác tăng 0,02%.
Các nhóm hàng hóa và dịch vụ còn lại có chỉ số giá giảm: Nhóm hàng ăn và dịch vụ ăn uống giảm 0,31%, trong đó lương thực tăng 0,53% do giá gạo tăng 0,71%; thực phẩm giảm 0,59%. Nhóm văn hóa, giải trí và du lịch giảm 0,2% do nhu cầu du lịch của người dân giảm khi dịch Covid-19 bùng phát trở lại; nhóm giao thông giảm 0,12%; nhóm thiết bị, đồ dùng gia đình giảm 0,06%; nhóm bưu chính viễn thông giảm 0,02%.
So với thời điểm tháng 12 năm ngoái, CPI tháng 9 năm 2020 chỉ tăng 0,01%. Tuy nhiên bình quân cả 9 tháng, CPI lại tăng 3,85% so với bình quân cùng kỳ 2019. Nguyên nhân chính của sự khác biệt này do việc Chỉ số giá tiêu dùng các tháng trong năm 2020 có nhiều biến động vì ảnh hưởng của các làn sóng dịch Covid-19. Nhưng nhìn chung, đến thời điểm hiện tại, chỉ số CPI cho thấy thị trường hàng hoá tiêu dùng đã bình ổn trở lại sau thời gian bùng phát dịch bệnh.
Trong các tháng cuối năm, nếu không có các ảnh hưởng lớn bởi dịch bệnh hay các biến động bất ngờ thì CPI khả năng sẽ tăng do sự phục hồi của nhu cầu và tính chất mùa vụ. Tuy nhiên, mức tăng sẽ ở trong mức vừa phải, ít tác động đến người tiêu dùng.
Hoàng Đông
