Thứ sáu, 19/04/2024 00:00 (GMT+7)

Bắc Giang: Cần tăng cường công tác quản lý đầu tư, vận hành các Nhà máy nước sạch trên địa bàn

Vương Hưởng

Bắc Giang làm một trong những tỉnh có tốc độ tăng trưởng nhanh nhất cả nước trong vài năm trở lại đây. Nhu cầu sử dụng nước sạch trong sản xuất và sinh hoạt của doanh nghiệp và người dân theo đó cũng trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết. Chính vì vậy, đã có rất nhiều dự án cung cấp nước sạch cho các KCN, CCN và người dân trên địa bàn đã được phê duyệt

Ngày 28/8/2020, Thủ tướng Chính phủ ban hành Chỉ thị số 34/CT-TTg về tăng cường công tác quản lý hoạt động sản xuất, kinh doanh nước sạch, bảo đảm cấp nước an toàn, liên tục.

 

Theo đó, để bảo đảm hoạt động sản xuất, kinh doanh nước sạch an toàn, liên tục cho người dân và phát triển kinh tế - xã hội của đất nước; chủ động ứng phó với điều kiện biến đổi khí hậu, đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội, đô thị hóa và nâng cao chất lượng sống của người dân, Thủ tướng Chính phủ yêu cầu các Bộ, ngành, địa phương, tổ chức, cá nhân cần quán triệt và nâng cao nhận thức về tầm quan trọng của nước sạch đối với đời sống con người và phát triển kinh tế - xã hội của đất nước; có hành động thiết thực để bảo vệ môi trường, bảo vệ nguồn nước, công trình cấp nước và sử dụng nước sạch tiết kiệm, hướng đến mục tiêu phát triển bền vững.

 

Đối với UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương, Thủ tướng Chính phủ yêu cầu tăng cường giám sát và báo cáo kết quả thực hiện Nghị định số 117/2007/NĐ-CP ngày 11/7/2007 của Chính phủ về sản xuất, cung cấp và tiêu thụ nước sạch và các văn bản quy phạm pháp luật có liên quan. Xây dựng và ban hành Quy chuẩn kỹ thuật địa phương về chất lượng nước sạch sử dụng cho mục đích sinh hoạt phù hợp quy định Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về chất lượng nước sạch sử dụng cho mục đích sinh hoạt QCVN 01-1: 2018/BYT. Xây dựng và ban hành các quy định, hướng dẫn cụ thể về thực hiện bảo đảm cấp nước an toàn trên địa bàn.

 

Ngày 27/9/2016, UBND tỉnh Bắc Giang ban hành Quyết định số 1525/QĐ-UBND về việc phê duyệt Quy hoạch tổng thể cấp nước sinh hoạt và VSMTNT tỉnh Bắc Giang đến năm 2020, định hướng đến năm 2030…

 

Ngày 27/12/2021, UBND tỉnh Bắc Giang ban hành Quyết định số 78/2021/QĐ-UBND Bắc Giang Quy chuẩn kỹ thuật địa phương về chất lượng nước sạch sử dụng cho sinh hoạt. Để đẩy nhanh tiến độ hoàn thành các chỉ tiêu về nước sạch thuộc Bộ tiêu chí quốc gia về xã nông thôn mới (NTM), xã NTM nâng cao, huyện NTM đảm bảo chất lượng, hiệu quả, góp phần hoàn thành các mục tiêu xây dựng NTM giai đoạn 2021-2025, Chủ tịch UBND tỉnh Bắc Giang yêu cầu các Sở: Nông nghiệp và PTNT, Y tế, Kế hoạch và Đầu tư, Tài chính; UBND các huyện, thành phố quan tâm, đẩy mạnh công tác cấp nước sạch nông thôn trong xây dựng NTM trên địa bàn tỉnh. Tích cực triển khai các nội dung về nước sạch trong Chương trình tăng cường bảo vệ môi trường, an toàn thực phẩm và cấp nước sạch nông thôn trong xây dựng NTM giai đoạn 2021-2025 (đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt tại Quyết định số 925/QĐ-TTg ngày 02/8/2023); trong đó, cần chủ động rà soát các mô hình cấp nước, trữ nước hiệu quả trên địa bàn để có giải pháp hoàn thiện và nhân rộng; có giải pháp cấp nước tại các vùng đặc thù, khan hiếm và khó khăn về nguồn nước; xây dựng các mô hình thí điểm về trữ nước cộng đồng.

 

Thực hiện theo tôn chỉ mục đích của Tạp chí Doanh nghiệp và Đầu tư trong công tác tham gia nghiên cứu, tư vấn, phản biện xã hội; tham gia ý kiến, kiến nghị với cơ quan nhà nước có thẩm quyền cũng như triển khai, phối hợp về thông tin, truyền thông để thực hiện nhiệm vụ của Hiệp hội trong việc nghiên cứu, khảo sát số liệu, ghi nhận ý kiến, tháo gỡ những khó khăn vướng mắc của người dân, doanh nghiệp trong đầu tư, sản xuất, kinh doanh cũng như đời sống của nhân dân có liên quan đến lĩnh vực pháp luật về đất đai , nước và tài nguyên khoáng sản. 

 

Trong quá trình thực hiện chuyên đề về “Nâng cao hiệu quả trong công tác bảo vệ tài nguyên nước và hoạt động đầu tư cung cấp nước sạch”. Chúng tôi đã khảo sát hoạt động của Nhà máy nước sạch Quang Châu (phường Quang Châu, thị xã Việt Yên) của Công ty TNHH MTV Xây dựng và cấp nước Hà Bắc vào ngày 17/4 vừa qua. Theo đó, một lượng lớn bùn thải từ hồ chứa trước cổng nhà máy nước này đang được các công nhân dùng máy bơm hút, xả trực tiếp ra sông Cầu gần trạm bơm cấp nước cho nhà máy.

 

Hồ chứa bùn thải đang được công nhân bơm hút xả trực tiếp ra môi trường của Nhà máy nước Quang Châu
Hồ chứa bùn thải đang được công nhân bơm hút xả trực tiếp ra môi trường của Nhà máy nước Quang Châu

 

Điểm xả bùn thải nằm ngay cạnh vị trí đấu nối lấy nguồn nước từ sông Cầu cấp cho nhà máy nước. Việc xả thải này được thực hiện bởi hai công nhân có mặc áo đồng phục của Nhà máy nước Quang Châu.

 

Để có thêm thông tin về việc xả bùn thải trực tiếp ra môi trường gần trạm cấp nước, chúng tôi đã có cuộc trao đổi với ông Hùng (người điều hành tại nhà máy) và được biết: “ Bùn thải đưa vào trong sân phơi qua đường ông của nhà máy, còn khi người dân xin để trồng tre, trồng dâu thì sẽ bơm qua đường ống được lắp về phía sông nhưng phải xây tường cao hơn 1m mới cho họ được”. Tuy nhiên, theo quan sát trên thực tế thì không có người dân nào xây tường, cũng như đứng nhận lượng lớn bùn thải đang được bơm qua đường ống như ông Hùng nói. Tại điểm điểm đường ống đang xả bùn thải, thi thoảng công nhân của nhà máy ra kiểm tra.

 

Vị trí đường ống xả bờ sông Cầu gân với điểm cấp nước vào nhà máy
Vị trí đường ống xả bờ sông Cầu gân với điểm cấp nước vào nhà máy

 

Được biết, ngày 30/10/2013, UBND tỉnh Bắc Giang đã có Quyết định phê duyệt dự án Hệ thống cấp nước sinh hoạt tập trung xã Quang Châu, huyện Việt Yên, chủ đầu tư là Công ty TNHH Một thành viên Xây dựng và cấp nước Hà Bắc, tổng số vốn gần 60 tỷ đồng. 

 

Dự án có công suất 3.000 m3/ngày đêm, cấp nước cho 15.000 dân trong xã, tiêu chuẩn 100l/người/ngày đêm và 10.000 công nhân tạm trú trên địa bàn xã tiêu chuẩn 40l/người/ngày đêm tính đến năm 2025.

 

Trong đó, nguồn vốn ngân sách chiếm 70% tổng mức đầu tư, UBND huyện Việt Yên đầu tư kinh phí giải phóng mặt bằng, phần còn lại là do doanh nghiệp đầu tư.

 

Qúa trình trình triển khai thực hiện dự án Công ty Hà Bắc cũng từng bị Sở Xây dựng Bắc Giang Quyết định xử phạt vi phạm hành chính số 90 QÐ XPVPHC ngày 22/7/2021 của Thanh tra Sở Xây dựng.

 

Theo đó, Chủ đầu tư đã thực hiện hành vi vi phạm hành chính: Vi phạm quy định về khởi công xây dựng công trình, cụ thể: Chủ đầu tư khởi công xây dựng công trình mà thiếu hồ sơ thiết kế, bản vẽ thi công của hạng mục công trình, công trình đã được phê duyệt. 

 

Tại thời điểm kiểm tra, chủ đầu tư đang tổ chức thi công một bể chứa nước sạch, diện tích 760m2; hạng mục nêu trên thi công chưa có hồ sơ thiết kế được phê duyệt theo quy định. Mức xử phạt của Sở Xây dựng Bắc Giang  là 17,5 triệu đồng.

 

Công nhân Nhà máy nước kiểm tra, giám sát điểm xả bùn thải
Công nhân Nhà máy nước kiểm tra, giám sát điểm xả bùn thải

 

Hoạt động của các nhà máy nước luôn phát sinh ra một lượng bùn thải không hề nhỏ. Tuy nhiên hiện nay, việc xử lý bùn thải nhà máy nước chủ yếu được thực hiện bằng cách xả trực tiếp ra sông, suối, ao, hồ… Mặc dù cách xử lý này có thể giúp doanh nghiệp tiết kiệm một khoản chi phí không nhỏ và là nguyên nhân gây ô nhiễm môi trường nước.

 

Những hóa chất chủ yếu dùng để xử lý nước sạch của nhà máy nước thường dùng trong quá trình vận hành xử lý gồm: PAC, Clo để diệt khuẩn và Đồng Sunphat CuSO4 để diệt rêu tảo trong xử lý nước cấp từ nguồn là nước mặt.

 

PAC cũng là một trong những hóa chất nhất định phải có trong xử lý nước cấp.  PAC chính là một loại phèn nhôm chúng tồn tại ở dạng cao phân tử. Hiện nay, khi nhu cầu cần xử lý nước nhiều thì lượng PAC được sản xuất lớn, rộng rãi ở những nước tiên tiến trên thế giới. 

 

Ngoài ra, chính PAC sẽ thay thế cho phèn nhôm Sunfat trong quá trình xử lý nước sinh hoạt và nước thải hàng ngày. Bởi, PAC có  nhiều ưu điểm đối với quá trình keo tụ lắng. Cụ thể, chúng có khả năng lắng tụ cao hơn 4 -5 lần đối với phèn nhôm Sunphat, thời gian keo tụ nhanh và ít làm biến độ độ PH trong nước.

 

Hơn hết, PAC là loại  hóa chất có khả năng loại bỏ được các chất hữu cơ hòa tan và không hòa tan cùng với những kim loại nặng tốt.

 

Điều này, mang một ý nghĩa rất lớn lao trong việc tạo ra một nguồn nước sạch chất lượng nhất. Thậm chí, hóa chất này còn có thể xử lý được cả loại nước đục có trong mùa lũ.

 

Ngoài hóa chất nêu trên thì mọi người có thể sử dụng Clo để diệt khuẩn và Đồng Sunphat CuSO4 để diệt rêu tảo trong xử lý nước cấp từ nguồn là nước mặt. Đối với Clo chúng được sử dụng phổ biến khi xử lý nước phục vụ cho sinh hoạt, sản xuất, khử trùng nước thải hay hồ bơi….Clo dù ở bất cứ dạng nào thì độ oxy hóa và khử trùng cực mạnh.

 

Sử dụng Clo ban đầu chúng sẽ khử trùng khuếch tán qua vỏ tế bào của vi sinh vật. Sau đó chúng sẽ phản ứng với men bên trong của tế bào làm phá hủy quá trình trao đổi chất.

 

Đối với Đồng Sunphat CuSO4 chúng giúp kiểm soát tảo cùng tảo sợi thân lớn. Khi sử dụng để xử lý nước bề mặt nếu lượng đồng cao chúng sẽ ức chế thực vật phát triển.

 

Bùn thải thải trong các nhà máy xử lý nước thải thường bao gồm bùn sinh học và bùn hóa lý. Bất kể nguồn gốc của nó, bùn thải chứa nước, các vật liệu hữu cơ và vô cơ hòa tan và chất rắn lơ lửng.

Một khối lượng lớn bùn thải được xả trực tiếp ra môi trường
Một khối lượng lớn bùn thải được xả trực tiếp ra môi trường

 

Hành vi xả chất thải trái phép ra môi trường là hành vi bị nghiêm cấm theo quy định tại Điều 6 Luật Bảo vệ môi trường 2020 được quy định như sau:

1. Vận chuyển, chôn, lấp, đổ, thải, đốt chất thải rắn, chất thải nguy hại không đúng quy trình kỹ thuật, quy định của pháp luật về bảo vệ môi trường.

2. Xả nước thải, xả khí thải chưa được xử lý đạt quy chuẩn kỹ thuật môi trường ra môi trường.

3. Phát tán, thải ra môi trường chất độc hại, vi rút độc hại có khả năng lây nhiễm cho con người, động vật, vi sinh vật chưa được kiểm định, xác súc vật chết do dịch bệnh và tác nhân độc hại khác đối với sức khỏe con người, sinh vật và tự nhiên.

4. Gây tiếng ồn, độ rung vượt mức cho phép theo quy chuẩn kỹ thuật môi trường; xả thải khói, bụi, khí có mùi độc hại vào không khí.

5. Thực hiện dự án đầu tư hoặc xả thải khi chưa đủ điều kiện theo quy định của pháp luật về bảo vệ môi trường.

.....................

Điếu 4 Nghị định 45/2022 Hình thức xử phạt chính, mức xử phạt và khắc phục  hậu quả

1. Hình thức xử phạt chính, mức xử phạt:

Cá nhân, tổ chức có hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực bảo vệ môi trường bị áp dụng một trong các hình thức xử phạt chính sau đây:

a) Cảnh cáo;

b) Phạt tiền tối đa đối với một hành vi vi phạm hành chính trong lĩnh vực bảo vệ môi trường là 1.000.000.000 đồng đối với cá nhân và 2.000.000.000 đồng đối với tổ chức.

2. Hình thức xử phạt bổ sung:

a) Tước quyền sử dụng có thời hạn đối với: giấy phép môi trường; giấy chứng nhận đủ điều kiện hoạt động dịch vụ quan trắc môi trường; giấy phép tiếp cận nguồn gen; giấy phép khảo nghiệm sinh vật biến đổi gen; quyết định công nhận phòng thí nghiệm nghiên cứu sinh vật biến đổi gen; quyết định công nhận cơ sở khảo nghiệm sinh vật biến đổi gen (sau đây gọi chung là giấy phép) hoặc đình chỉ hoạt động có thời hạn theo quy định tại Khoản 2 Điều 25 Luật Xử lý vi phạm hành chính từ 01 tháng đến 24 tháng, kể từ ngày quyết định xử phạt vi phạm hành chính có hiệu lực thi hành;

b) Tịch thu tang vật vi phạm hành chính, phương tiện được sử dụng để vi phạm hành chính trong lĩnh vực bảo vệ môi trường (sau đây gọi chung là tang vật, phương tiện vi phạm hành chính); tịch thu sản phẩm có giá trị sau khi tiêu hủy và xử lý theo quy định của pháp luật;

c) Việc áp dụng hình thức xử phạt bổ sung đình chỉ hoạt động có thời hạn hoặc tước quyền sử dụng giấy phép môi trường có thời hạn đối với cơ sở hoạt động cung ứng sản phẩm, dịch vụ công được nhà nước giao nhiệm vụ, đặt hàng hoặc đấu thầu được thực hiện theo quy định tại Nghị định này, trừ trường hợp hành vi vi phạm của cơ sở không gây ô nhiễm môi trường hoặc cơ sở đã chấm dứt hành vi vi phạm hoặc đã khắc phục xong hậu quả vi phạm do hành vi vi phạm hành chính gây ra. Thời điểm đình chỉ hoạt động có thời hạn hoặc tước quyền sử dụng giấy phép môi trường có thời hạn được tính từ thời điểm cơ quan nhà nước đã giao nhiệm vụ, đặt hàng hoặc đấu thầu giao nhiệm vụ, chỉ định đơn vị hoặc lựa chọn được nhà thầu khác để cung ứng sản phẩm, dịch vụ công.

3. Ngoài các hình thức xử phạt quy định tại khoản 1 và khoản 2 Điều này, cá nhân, tổ chức vi phạm hành chính trong lĩnh vực bảo vệ môi trường còn có thể bị áp dụng một hoặc nhiều biện pháp khắc phục hậu quả trong thời hạn do người có thẩm quyền xử phạt ấn định.....

Tội gây ô nhiễm môi trường ngoài xử phạt hành chính có thể bị  truy cứu trách nhiệm hình sự theo  quy định tại Điều 235 Bô Luật hình sự 2015 (bổ sung sửa đổi 2017) về tội gây ô nhiễm môi trường thì tùy vào tính chất, mức độ của hành vi mà sẽ có những chế tài phù hợp ...phạt tù từ 03 tháng đến 07 năm.