Các Thương vụ ‘hiến kế’ để hàng Việt xuất khẩu hiệu quả ra thế giới

Ngày 30/8, Bộ Công Thương chủ trì, phối hợp với các Bộ, ngành, địa phương, hiệp hội ngành hàng tổ chức “Hội nghị giao ban xúc tiến thương mại với các thị trường ngoài nước tháng 8/2022”. Đây là sự kiện thuộc chuỗi chương trình “Hội nghị giao ban xúc tiến thương mại với các thị trường ngoài nước” được thực hiện định kỳ hàng tháng kể từ tháng 7/2022 theo chỉ đạo của Bộ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Hồng Diên.

Thông tin tại Hội nghị cho biết, 8 tháng đầu năm 2022, kinh tế thế giới tiếp tục chịu ảnh hưởng của nhiều biến động phức tạp, khó lường từ dịch bệnh đến những bất ổn địa chính trị, cạnh tranh chiến lược giữa các nước lớn ngày càng gay gắt; lạm phát gia tăng ở hầu hết các quốc gia, đối tác kinh tế lớn… song nền kinh tế nước ta vẫn giữ vững sự ổn định, các cân đối vĩ mô được đảm bảo, lạm phát trong tầm kiểm soát. 

Tính chung 8 tháng đầu năm 2022, kim ngạch xuất khẩu hàng hóa ước đạt 250,8 tỷ USD, tăng 17,3% so với cùng kỳ năm trước. Cán cân thương mại hàng hóa: tháng 8/2022 ước tính xuất siêu 2,42 tỷ USD. Tính chung 8 tháng năm 2022, cán cân thương mại hàng hóa ước tính xuất siêu 3,96 tỷ USD (cùng kỳ năm trước nhập siêu 3,52 tỷ USD).
 

Ông Vũ Bá Phú, Cục trưởng Cục Xúc tiến Thương mại khẳng định, trong thành tích xuất nhập khẩu có sự đóng góp của hoạt động xúc tiến thương mại với sự tích cực, nỗ lực của hệ thống các Thương vụ Việt Nam ở nước ngoài trong việc chủ động nghiên cứu, đánh giá thị trường và các cơ chế chính sách mới về kinh tế, thương mại, đầu tư của nước sở tại để kịp thời cung cấp thông tin, hướng dẫn, hỗ trợ với các địa phương, hiệp hội ngành hàng, cộng đồng doanh nghiệp trong hoạt động xúc tiến thương mại để mở rộng, phát triển, đa dạng hóa thị trường và mặt hàng, đẩy mạnh xuất khẩu. 

Tuy nhiên, hiện nay các nền kinh tế lớn, đặc biệt là kinh tế Mỹ, suy giảm tăng trưởng có thể ảnh hưởng sự tăng trưởng của kinh tế thế giới. Ở góc độ nhiệm vụ xúc tiến thương mại phát triển ngoại thương, thực trạng này đang đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ, hiệu quả hơn giữa hệ thống Thương vụ Việt Nam ở nước ngoài với các Bộ, ngành, địa phương, hiệp hội ngành nghề, doanh nghiệp và người sản xuất để các bên có thể cập nhật nhanh nhất thông tin thị trường, các quy định, chính sách mới của các nước, giúp các ngành, địa phương, doanh nghiệp xây dựng, điều chỉnh chiến lược, kế hoạch sản xuất kinh doanh phù hợp, tận dụng tốt nhất các cơ hội để phát triển thị trường, thúc đẩy xuất khẩu... 
 

Tập trung vào ngành có thế mạnh

Đại diện chi nhánh Thương vụ Việt Nam tại Tây Ninh nhận định, trong bối cảnh nguồn ngân sách dành cho công tác xúc tiến thương mại còn hạn chế, nước ta xây dựng phương án có trọng tâm trọng điểm, tập trung vào 1 vài ngành hàng hoặc 1 vài nhóm mặt hàng có thế mạnh xuất khẩu nhằm tạo hiệu ứng lan tỏa sang các nhóm hàng khác cùng loại. 

Cụ thể, cân nhắc tập trung đẩy mạnh công tác xây dựng hình ảnh đối với trái sầu riêng và măng cụt Việt Nam (là 2 sản phẩm Trung Quốc không sản xuất được) thông qua tổ chức tuần hàng nông sản tại các khu vực tập trung đông người (như phố đi bộ), biên tập cẩm nang giới thiệu về lịch sử, văn hóa, ẩm thực... về sầu riêng, măng cụt... nhằm tạo thương hiệu hàng Việt, từ đó góp phần tạo hiệu ứng lan tỏa cho các mặt hàng trái cây khác của Việt Nam tại thị trường Trung Quốc.

Bên cạnh đó, xem xét có biện pháp khuyến khích, hỗ trợ các doanh nghiệp chế biến, xuất khẩu trái cây Việt Nam chủ động xây dựng kênh phân phối tại thị trường Trung Quốc. Tư vấn, khuyến nghị các địa phương Việt Nam nên tổ chức các Hội nghị xúc tiến tiêu thụ hàng nông sản đặc thù địa phương tại các khu vực thị trường nằm sâu trong nội địa Trung Quốc nhằm thúc đẩy chuyển dịch xuất khẩu theo hình thức thương mại chính quy.

Chi nhánh Thương vụ Việt Nam tại Tây Ninh cũng đưa ra đề xuất xem xét việc xây dựng các video ngắn quảng bá về thương hiệu, hình ảnh sản phẩm Việt bằng tiếng Trung trên các nền tảng mạng xã hội Trung Quốc như Tiktok, wechat, weibo...
 

Cảnh báo sớm về các vụ kiện phòng vệ thương mại

Nhằm củng cố và tăng cường hợp tác kinh tế - thương mại giữa hai nước, dưới góc độ của một cơ quan đại diện thương mại Việt Nam tại Hoa Kỳ, Thương vụ đề xuất cộng đồng doanh nghiệp, hiệp hội ngành hàng cần tiếp tục đẩy mạnh xuất khẩu các mặt hàng mà Việt Nam có thể thay thế trong bối cảnh thiếu hụt nguồn cung từ chuỗi cung ứng toàn cầu như mặt hàng nông sản, hàng tiêu dùng, sắt thép; tiếp tục làm việc và đề nghị phía Hoa Kỳ mở cửa thị trường thêm cho nông sản xuất khẩu của Việt Nam (ngoài 6 loại hoa quả tươi hiện nay là vải, nhãn, chôm chôm, thanh long, vú sữa, xoài, thì còn có các mặt hàng có thế mạnh như sầu riêng, chanh leo, bơ, dừa, măng tây…). 

Đặc biệt cần phối hợp chặt chẽ với Bộ Thương mại Hoa Kỳ, Bộ Công Thương Việt Nam (Cục Phòng vệ thương mại) và các cơ quan liên quan để cung cấp tài liệu giải trình và lập luận trước việc Hoa Kỳ khởi xướng điều tra lẩn tránh thuế phòng vệ thương mại đối với mặt hàng gỗ dán cứng và tủ gỗ nhập khẩu vào Hoa Kỳ.

Đồng thời các bộ ngành cũng cần tiếp tục đấu tranh bảo vệ quyền lợi của các doanh nghiệp Việt Nam, tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp xuất khẩu Việt Nam…; tiếp tục đối thoại với Hoa Kỳ về vấn đề kinh tế thị trường, vận động đề nghị Hoa Kỳ xem xét áp dụng kinh tế tuần hoàn theo ngành đối với các ngành sản xuất của Việt Nam trong các vụ việc điều tra chống bán phá giá cụ thể, tăng cường cơ chế cảnh báo sớm về các vụ kiện phòng vệ thương mại.

Sự lên ngôi của các sản phẩm tăng sức đề kháng

Đại diện Thương vụ Việt Nam tại Hàn Quốc nêu rõ, thị trường Hàn Quốc hiện có xu hướng thực phẩm giản tiện thay thế bữa ăn gia đình với các sản phẩm ăn liền, dễ nấu, dễ ăn đang tăng trưởng nhanh chóng tại Hàn Quốc, nhất là 5 năm trở lại đây. Cùng đó là sự lên ngôi của sản phẩm tốt cho sức khỏe, tăng sức đề kháng như sản phẩm organic, thực phẩm dành cho người già.

Bên cạnh đó là xu hướng tiêu dùng sản phẩm thay thế thịt, bảo vệ môi trường với bao bì đóng gói hạn chế sử dụng nguyên liệu từ nhựa, mô hình quản trị ESG; những quy định về vệ sinh an toàn thực phẩm, quy định, quy trình kiểm dịch.

“Để sản phẩm xuất khẩu tiêu thụ tốt tại Hàn Quốc thì sản phẩm ngoài cần chất lượng, hương vị còn cần yếu tố bổ trợ như ổn định trong sản xuất, an toàn trong chế biến lưu thông, chữ tín trong cam kết. Có các yếu tố này, doanh nghiệp sẽ thuận lợi trong đàm phán và giữ đối tác lâu dài”, Thương vụ Việt Nam tại Hàn Quốc nhấn mạnh. 

Các địa phương, hiệp hội và doanh nghiệp cần dành thời gian nghiên cứu, phân tích thị trường Hàn Quốc để xác định rõ sản phẩm hướng tới phân khúc tiêu dùng nào, sản phẩm cần đạt tiêu chuẩn kỹ thuật và đặc biệt là dư lượng thuốc bảo vệ thực vật (hệ thống PLS) tại thị trường Hàn Quốc.  

Ngoài ra, các địa phương, Hiệp hội, doanh nghiệp cần chủ động tham gia các hội chợ chuyên ngành tại Hàn Quốc để tìm hiểu nhu cầu thị trường và đáp ứng một cách chính xác. 

Phát triển logistics
 

Trưởng Thương vụ Việt Nam tại Brazil nhấn mạnh, thị trường Peru là thị trường mở và rất tiềm năng. Khả năng xuất khẩu hàng hóa Việt Nam tốt, đồng thời người dân địa phương rất hoan nghênh hàng hóa nhập khẩu nếu đảm bảo chất lượng… vì vậy các doanh nghiệp nên có nhiều chương trình xúc tiến và giới thiệu sản phẩm tại Peru.
 

Về đề xuất để đẩy mạnh việc xuất khẩu hiệu quả, Trưởng Thương vụ Việt Nam tại Brazil cho rằng, Chính phủ cần đẩy mạnh phát triển mảng logistics, nâng cao năng lực Logistics Việt Nam, giúp doanh nghiệp thuận lợi trong xuất khẩu, vì ảnh hưởng cạnh tranh trực tiếp đến giá cả và thời gian giao nhận hàng với các đối thủ xuất khẩu từ Trung Quốc, Thái Lan, Indonesia, Malaysia, Philippin, Singapore. Bộ Công Thương cũng cần đề xuất Chính phủ có chủ trương mở đường bay kết nối với Sao Paulo, Brazil, vì đây là cửa ngõ giao dịch lớn nhất của khu vực Nam Mỹ.