Bộ Giao thông vận tải: Thanh tra Chính phủ chỉ rõ những tồn tại, khuyết điểm trong giải quyết thủ tục hành chính, cung cấp dịch vụ công

Theo nội dung tại Kết luận thanh tra số 362/KL – TTCP, ngày 30/9/2024 của Thanh tra Chính phủ chỉ rõ: Trong giai đoạn từ năm 2021 đến năm 2023, Bộ GTVT đã triển khai các quy định pháp luật, thực hiện các chỉ đạo của Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ trong giải quyết TTHC, cung cấp DVC cho người dân và doanh nghiệp.

Bên cạnh những kết quả đã đạt được, Bộ GTVT còn có một số hạn chế, khuyết điểm, cụ thể về công tác quản lý nhà nước của Bộ GTVT trong giải quyết TTHC, Bộ GTVT không thực hiện đầy đủ việc đánh giá tác động đối với TTHC tại 03/46 dự thảo Văn bản quy phạm pháp luật (chiếm tỷ lệ 6,5% trước khi gửi thẩm định, hoặc nội dung đánh giá chưa thể hiện được hết tác động của TTHC; không tổng hợp đánh giá kết quả rà soát TTHC định kỳ hàng năm; không ban hành Kế hoạch rà soát, đánh giá TTHC, dẫn đến chưa có đầy đủ số liệu để đánh giá TTHC, từ đó ban hành hoặc kiến nghị ban hành các quy định phù hợp với thực tế giải quyết TTHC, cung cấp DVC tạo thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp.

Bộ GTVT chậm ban hành kế hoạch cắt giảm, đơn giản hóa TTHC theo yêu cầu tại Nghị quyết số 68/NQ-CP, chưa thực thi đầy đủ phương án cắt giảm, đơn giản hóa các quy định liên quan đến hoạt động kinh doanh đối với 03/237 TTHC là thực hiện không đúng Quyết định số 1977/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ; không thực hiện việc tham vấn, xin ý kiến trên Cổng tham vấn và tra cứu quy định về kinh doanh; thực hiện phân cấp chưa đầy đủ đối với 01 TTHC nội dung công bố TTHC chưa cụ thể; ban hành Thông tư số 08/2022/TT-BGTVT chưa thông nhất, đồng bộ giữa các điều, khoản, dẫn đến gây khó khăn cho người dân, doanh nghiệp khi thực hiện TTHC.

Bộ GTVT không thực hiện đầy đủ việc công bố đối với TTHC cấp quyền vận chuyển hàng không; công bố không đầy đủ thông tin đối với TTHC cấp/cấp lại giấy chứng nhận trung tâm sát hạch lái xe loại 1, loại 2 đủ điều kiện hoạt động, nội dung công bố TTHC chưa cụ thể. Việc Bộ GTVT ban hành Thông tư số 01/2021/TT-BGTVT ngày 27/01/2021 làm phát sinh thêm yêu cầu đối với TTHC mà pháp luật không quy định, vi phạm về những hành vi bị nghiêm cấm theo quy định tại Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật (VBQPPL).

Bộ GTVT và Bộ Y tế ban hành Thông tư số 24/2015/TTLT-BYT-BGTVT ngày 21/8/2015 trong đó quy định mẫu giấy khám sức khỏe của người lái xe có chỉ định "Xét nghiệm nồng độ cồn trong máu hoặc hơi thở" là không cần thiết, dẫn đến gây bức xúc và tăng chi phí cho người dân khi thực hiện TTHC cấp mới/cấp đổi giấy phép lái xe.

Việc Bộ GTVT thực hiện việc số hóa chưa đạt chỉ tiêu các năm 2021 (đạt 26,4%/40%) và năm 2022 (đạt 45,6%/60%) là chưa đáp ứng lộ trình quy định tại Quyết định số 468/QĐ-TTg ngày 27/03/2021 của Thủ tướng Chính phủ và Nghị quyết số 76/NQ-CP ngày 15/7/2021 của Chính phủ về ban hành Chương trình tổng thể cải cách hành chính nhà nước giai đoạn 2021 - 2030, là một trong những nguyên nhân dẫn đến các TTHC chưa thể thực hiện đồng bộ trên môi trường điện tử, chưa tạo thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp khi thực hiện TTHC (đến năm 2023, Bộ GTVT đã đạt yêu cầu của Chính phủ).

Cục Đường thủy nội địa Việt Nam (ĐTNĐVN) thuộc Bộ GTVT không ban hành quy trình nội bộ giải quyết TTHC trong Hệ thống quản lý chất lượng đối với TTHC gia hạn hoạt động cảng, bến thủy nội địa; không cập nhật các thay đổi của VBQPPL liên quan đến hoạt động xử lý công việc đối với một số TTHC, chưa thực hiện chuyển đổi áp dụng hệ thống quản lý chất lượng theo tiêu chuẩn quốc gia. Cục Đường bộ Việt Nam (ĐBVN) ban hành Quy trình nội bộ giải quyết cấp phép liên vận song phương giữa Việt Nam và các nước Trung Quốc, Lào, Campuchia, trong đó có thành phần hồ sơ ngoài quy định của Nghị định. Dẫn đến gây phiền hà, bất tiện cho người dân, doanh nghiệp khi phải thực hiện TTHC theo những quy định cũ bất cập đã hết hiệu lực thi hành, đã được sửa đổi, bổ sung.

Kết luận thanh tra cũng nêu rõ, việc Bộ GTVT tổ chức giải quyết TTHC liên thông, trong đó tiếp nhận hồ sơ tại Bộ phận một cửa của các đơn vị trực thuộc nhưng trả kết quả tại Bộ phận một cửa của Bộ GTVT, chưa đúng quy định về thực hiện cơ chế một cửa, một cửa liên thông trong giải quyết TTHC; chậm quyết định và công bố danh mục TTHC được tiếp nhận hồ sơ và trả kết quả tại Bộ phận Một cửa, thực hiện không đúng kế hoạch thực hiện cơ chế một cửa, một cửa liên thông của Thủ tướng Chính phủ. Dẫn đến, các đơn vị thuộc Bộ GTVT chưa thực hiện được đầy đủ trách nhiệm thực hiện cơ chế một cửa, một cửa liên thông giải quyết TTHC, gây khó khăn, vướng mắc trong tiếp nhận, giải quyết và trả kết quả.

Bộ GTVT chưa thực hiện nhận xét, đánh giá đối với từng cán bộ, công chức trong giải quyết TTHC tại bộ phận một cửa hàng quý, hàng năm theo quy định tại Chương 3 Thông tư số 01/2018/TT-VPCP về hướng dẫn thi hành một số điều của Nghị định số 61/2018/NĐ-CP ngày 23/4/2018 của Chính phủ.

Một số đơn vị thuộc Bộ GTVT (Cục ĐBVN, Cục Hàng không Việt Nam (HKVN), Cục ĐTNĐVN, Cục Hàng hải Việt Nam (HHVN)) tiến hành quy trình xem xét hồ sơ trước khi làm thủ tục tiếp nhận không cập nhật, đăng tải thông tin tiếp nhận lên Hệ thống thông tin một cửa điện tử, không đúng quy trình giải quyết TTHC, yêu cầu hoàn thiện, bổ sung hồ sơ quá hạn; chưa thực hiện việc tiếp nhận, giải quyết TTHC hoàn toàn trên môi trường điện tử là thực hiện không đúng quy định tại Điều 17,18,19 Nghị định số 61/2018/NĐ-CP về thực hiện cơ chế một cửa, một cửa liên thông trong giải quyết TTHC; không có sự điều hành thực hiện công việc riêng biệt giữa công tác văn thư và công tác tiếp nhận, giải quyết và trả kết quả giải quyết TTHC tại Bộ phận một cửa, dẫn đến không cập nhật được tiến độ giải quyết hồ sơ TTHC, là một trong những nguyên nhân không kiểm soát được tiến độ giải quyết hồ sơ, làm quá hạn giải quyết TTHC, gây phiền hà, bức xúc, mất thời gian cho người dân và doanh nghiệp.

Các đơn vị thuộc Bộ GTVT (Cục ĐBVN, Cục HK VN, Cục ĐTNĐVN, Cục HHVN) giải quyềt TTHC đối với một số hồ sơ quá hạn so với quv đinh, chưa thực hiện việc ký số, không thực hiện thủ tục xin lỗi tổ chức, cá nhân đối với các hồ sơ giải quyết quá hạn là thực hiện không đúng quy định tại khoản 9 Điều 19 Nghị định số 61/2018/NĐ-CP. Công chức tại Bộ phận một cửa chưa thực hiện việc hướng dẫn người dân, doanh nghiệp thực hiện việc chuẩn bị hồ sơ, kê khai theo đúng quy định.

Các đơn vị thuộc Cục HHVN từ chối giải quyết TTHC đặt tên tàu biển của tổ chức, cá nhân với lý do không rõ ràng hoặc không nêu lý do, là thực hiện không đúng trách nhiệm của cơ quan thực hiện TTHC; thực hiện không đúng hướng dẫn, thông báo cho cá nhân, tổ chức mà từ chối ngay đơn đề nghị đặt tên tàu biển của người dân, doanh nghiệp, là thực hiện không đúng quy định về tiếp nhận hồ sơ TTHC; từ chối đặt tên tàu biển và yêu cầu bổ sung giấy tờ không đúng thành phần hồ sơ theo quy định pháp luật.

Việc cung cấp dịch vụ công trực tuyến Bộ GTVT chưa liên thông, chia sẻ, khai thác dữ liệu, chưa đơn giản hóa TTHC theo yêu cầu của Chính phủ, là thực hiện không đúng quy định về thực hiện TTHC trên môi trường điện tử và quy định tại Luật Cư trú; cung cấp DVC trực tuyến thiết yếu đối với việc đổi giấy phép lái xe do ngành giao thông vận tải cấp trên Cổng Dịch vụ công quốc gia chậm tiến độ so với yêu cầu của Thủ tướng Chính phủ, chưa tạo thuận lợi, giảm chi phí cho người dân, doanh nghiệp.

Trong giai đoạn từ ngày 15/6/2021 - 30/11/2023, Bộ GTVT chưa tổ chức đoàn thanh tra riêng về trách nhiệm thực hiện công vụ trong công tác giải quyết TTHC, cung cấp dịch vụ công.

Chịu trách nhiệm để xảy ra những tồn tại, hạn chế, khuyết điểm nêu trên thuộc về Bộ GTVT, các đơn vị trực thuộc trong việc chỉ đạo, điều hành; cán bộ, công chức các đơn vị thuộc Bộ GTVT chịu trách nhiệm trong việc tiếp nhận hồ sơ, thực hiện giải quyết TTHC sai quy định.

Với những tồn tại, hạn chế, khuyết điểm nêu trên, Tổng Thanh tra Chính phủ kiến nghị Bộ GTVT cần rà soát, nghiên cứu, sửa đổi, bổ sung các văn bản có liên quan đến quy định về TTHC để đơn giản hoá, tạo thuận lợi cho người dân và doanh nghiệp.

Tổ chức thực thi phương án cắt giảm, đơn giản hóa điều kiện kinh doanh theo đúng yêu cầu tại Nghị quyết số 68/NQ-CP và Quyết định số 1977/QĐ-TTg; trường hợp không thực thi được hoặc có khó khăn, vướng mắc cần báo cáo đầy đủ, trung thực với các cơ quan có thẩm quyền.

Thực hiện đầy đủ việc tham vấn, xin ý kiến trên Cổng tham vấn và tra cứu quy định kinh doanh theo yêu cầu của Chính phủ và chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ tại Nghị quyết số 131/NQ-CP ngày 06/10/2022 của Chính phủ về đẩy mạnh cải cách TTHC và hiện đại hóa phương thức chỉ đạo, điều hành phục vụ người dân, doanh nghiệp và Văn bản số 165/TTg-KSTT ngày 20/3/2023 về việc cắt giảm quy định kinh doanh, phân cấp giải quyết TTHC, đơn giản hóa TTHC nội bộ để cải thiện môi trường kinh doanh, tạo thuận lợi cho doanh nghiệp.

Nghiên cứu, bổ sung, hoàn thiện các tính năng cần thiết trên Hệ thống thông tin một cửa điện tử như: ký số, hướng dẫn người dân bổ sung thông tin trong hồ sơ trước khi từ chối tiếp nhận, xin lỗi tổ chức cá nhân đối với hồ sơ quá hạn...và tập huấn cho cán bộ, công chức thực hiện, có sự điều hành thực hiện công việc riêng biệt giữa công tác văn thư và công tác tiếp nhận, giải quyết và trả kết quả giải quyết TTHC tại Bộ phận một cửa.

Tổ chức bộ phận một cửa theo đúng quy định tại Nghị định số 61/2018/NĐ-CP và phù hợp với tình hình thực tế; thực hiện đầy đủ việc đánh giá đối với từng cán bộ, công chức và bộ phận một cửa hàng quý, hàng năm theo quy định tại Chương III Thông tư số 01/2018/TT-VPCP của Văn phòng Chính phủ; điều chỉnh lại nội dung liên quan đến Phiếu xin lỗi và hẹn lại ngày trả kết quả cho tổ chức, cá nhân; Phiếu từ chối tiếp nhận giải quyềt hồ sơ; sử dụng đầy đủ Bộ nhận diện thương hiệu bộ phận một cửa theo đúng quy định.

Kết luận thanh tra cũng nêu rõ, căn cứ Kết luận thanh tra và ý kiến chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ, Bộ GTVT cần tổ chức kiểm điểm, xử lý trách nhiệm theo quy định của Đảng và pháp luật của Nhà nước đối với các tổ chức, cá nhân có liên quan đến những khuyết điểm nêu tại phần Kết quả và Kết luận thanh tra, trong đó tập trung kiểm điểm trách nhiệm của cán bộ, công chức đối với việc tham mưu, ban hành thêm TTHC không được giao nhiệm vụ trong luật; xây dựng, ban hành, công bố một số TTHC có nội dung gây phiền hà, bất tiện, tăng chi phí cho người dân, doanh nghiệp; không ban hành quy trình nội bộ giải quyết TTHC, hoặc chưa cập nhật quy định pháp luật; việc tiếp nhận, giải quyết TTHC quá hạn, sai quy định gây phiền hà, bức xúc cho người dân, doanh nghiệp...

Trước những tồn tại, thiếu sót nêu trên, Thanh tra Chính phủ kiến nghị Bộ GTVT tiến hành kiểm điểm, xem xét xử lý nghiêm cán bộ, công chức cố tình trì hoãn, đùn đẩy, né tránh trách nhiệm; có hành vi nhũng nhiễu, tiêu cực, gây phiên hà cho người dân và doanh nghiệp.