Quản trị doanh nghiệp

Thương mại điện tử và các vấn đề pháp lý quan trọng

Nhằm giúp doanh nghiệp có cơ hội gặp gỡ, trao đổi về giao dịch Thương mại điện tử (TMĐT) và hỗ trợ, giải đáp các vấn đề pháp lý quan trọng liên quan đến Thương mại điện tử (TMĐT), sáng 15/4, tại Hà Nội, Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam tổ chức Hội thảo “Thương mại điện tử và các vấn đề pháp lý quan trọng”.

Trong những năm gần đây TMĐT phát triển nhanh chóng và đa dạng, đóng vai trò là cầu nối liên kết hiệu quả giữa doanh nghiệp và khách hàng, giúp việc trao đổi hàng hóa, thực hiện giao dịch trở nên hiện đại và thuận lợi hơn nhiều so với trước đây. 

Tại hội thảo, ông Phạm Ngọc Vinh, trưởng phòng Trung tâm Phát triển thương mại điện tử, Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số, Bộ Công Thương cho biết: “Năm 2020, Thương mại điện tử Việt Nam tiếp tục có mức tăng trưởng mạnh mẽ, với 53% dân số tham gia mua bán trực tuyến, thị trường TMĐT tại Việt Nam trong năm 2020 tăng trưởng 18%, đạt 11,8 tỷ USD, ước tính chiếm 5,5% tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng cả nước. 

Phấn đấu đến năm 2025 doanh số thương mại điện tử B2C (tính cho cả hàng hóa và dịch vụ tiêu dùng trực tuyến) tăng 25%/năm, đạt 35 tỷ USD, chiếm 10% so với tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng cả nước”.

Ông Phạm Ngọc Vinh, trưởng phòng Trung tâm Phát triển thương mại điện tử, Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số, Bộ Công Thương (Ảnh: Vương Vũ)

Với sự phát triển các nền tảng bán buôn, bán lẻ, du lịch, gọi xe, mạng xã hội, trung gian thanh toán điện tử… ngày càng đa dạng và hoàn thiện, vai trò của TMĐT sẽ ngày càng tăng và có thể khẳng định TMĐT là xu hướng tất yếu trong giai đoạn tới.

Trong kỷ nguyên mới, TMĐT đã và đang mang thêm nhiều cơ hội cho doanh nghiệp nhỏ và vừa (DNNVV) thúc đẩy doanh số, tăng tốc quá trình tiếp thị và tiết kiệm chi phí giao dịch tổng thể. 

Tuy nhiên, hoạt động TMĐT mới mẻ, đa dạng nên tiềm ẩn các rủi ro về pháp lý, liên quan đến nhiều chế định pháp luật thuộc các lĩnh vực khác nhau. 

Trong thương mại truyền thống, các bên thường gặp nhau trực tiếp để tiến hành giao dịch hoặc là những người đã quen biết nhau từ trước. Còn trong TMĐT, các chủ thể không tiếp xúc trực tiếp với nhau và không đòi hỏi phải biết nhau từ trước.

Ngoài ra, các giao dịch thương mại truyền thống được phân định rõ ràng về ranh giới quốc gia, trong khi đó TMĐT lại được thực hiện trong môi trường hay thị trường phi biên giới. 

Theo ông Phạm Ngọc Vinh: “Hiện nay, các sàn TMĐT đều bị phụ thuộc vào công nghệ, các giao dịch sẽ không thể thực hiện được khi không có các nhà cung cấp dịch vụ mạng. Nếu như trong thương mại truyền thống mạng lưới là phương tiện để trao đổi thông tin thì trong TMĐT mạng Internet chính là một thị trường”.

Do vậy các vấn đề rủi ro về pháp lý nảy sinh trong thị trường ảo là hoàn toàn khác. 

Cụ thể, một số vấn đề pháp lý gặp phải khi tham gia TMĐT như vấn đề pháp lý trong đảm bảo an toàn và độ tin cậy cho các giao dịch TMĐT; vấn đề bảo đảm tính riêng tư; bảo vệ người tiêu dùng; các vấn đề về hợp đồng; các yêu cầu hình thức văn bản, chữ ký, văn bản gốc; thời điểm, địa điểm gửi, nhận thông điệp điện tử…

Ông Phan Trọng Đạt, Phó Tổng Thư ký Trung tâm Trọng tài Quốc tế Việt Nam (Ảnh: Vương Vũ)

Ông Phan Trọng Đạt, Phó Tổng Thư ký Trung tâm Trọng tài Quốc tế Việt Nam (VIAC) cho rằng: “Ngoài các rủi ro về pháp lý khi tham gia TMĐT thì sự gia tăng các giao dịch thương mại – đặc biệt là các giao dịch thương mại điện tử, đã kéo theo sự gia tăng các xung đột, tranh chấp không mong muốn”.

Theo đó, để TMĐT phát triển đúng hướng, các quy định pháp luật liên quan đến hoạt động này cần chặt chẽ và hoàn thiện hơn, đặc biệt việc thiết lập cơ chế giải quyết tranh chấp phù hợp trong quá trình giao dịch cũng là yếu tố cần được chú trọng. 

Các dự thảo điều chỉnh, sửa đổi, bổ sung Nghị định 52/2013/NĐ-CP về TMĐT, nổi bật là các quy định đối với tổ chức nước ngoài thực hiện giao dịch trên các sàn TMĐT, nhằm đảm bảo chất lượng hàng hóa khi nhập khẩu vào Việt Nam, cạnh tranh lành mạnh với các DN trong nước, cũng như quản lý hoạt động, giao dịch của các đối tượng này trên lãnh thổ Việt Nam” ông Phan Trọng Đạt cho biết.

Ngoài ra, tại Điều 76 Văn bản hợp nhất số 11/VBHN-BCT giữa Nghị định số 52/2013/NĐ-CP và Nghị định số 08/2018/NĐ-CP về thương mại điện tử quy định về giải quyết tranh chấp trong thương mại điện tử, các bên trong tranh chấp thương mại điện tử có thể giải quyết xung đột theo các phương thức dưới như: Trực tiếp tiếp nhận và xử lý khiếu nại bằng thương lượng, hòa giải; Phương thức Hòa giải thương mại; Phương thức giải quyết tranh chấp tại tòa án; và Phương thức giải quyết tranh chấp ngoài tòa án – Trọng tài.

Thanh Hằng – Vương Vũ

Back to top button